چرا تابستان فصل ترکیدن لاستیک می‌شود؟

در تابستان، گرمای شدید و آسفالت داغ باعث افزایش چشمگیر ترکیدن لاستیک می‌شود. کم‌بادی لاستیک مهم‌ترین عامل خطر است و ۱۲ درصد خودروها حداقل یک لاستیک با کم‌بادی ۲۵ درصد دارند. سن لاستیک نیز حتی با آج سالم می‌تواند خطرناک باشد. چراغ هشدار فشار باد اغلب دیر روشن می‌شود. در این مقاله نکات کلیدی برای پیشگیری از ترکیدن لاستیک و اقدام پس از آن را بخوانید.

علیرضا

چرا تابستان فصل ترکیدن لاستیک می‌شود؟

چک‌لیست تابستانی که لاستیک‌ها را فراموش می‌کند

هر چک‌لیست سفر جاده‌ای تابستانی معمولاً شامل خوراکی، لیست پخش موسیقی، خنک‌کننده، ضدآفتاب و شاید تعویض روغن است. اما تقریباً هیچ‌کدام به چهار قطعه‌ای اشاره نمی‌کنند که خودرو را روی جاده نگه می‌دارند: لاستیک‌ها. این غفلت در فصل گرما به اوج می‌رسد، به‌ویژه در جنوب کشور که مسافت‌های طولانی بزرگراهی، گرمای مداوم بالای 40 درجه سانتیگراد و آسفالتی بسیار داغ‌تر از هوا دارد.

گرما متغیری است که هیچ‌کس چک نمی‌کند

لاستیک ساختاری انعطاف‌پذیر است که با هر بار تغییر شکل و بازگشت (چند صد بار در دقیقه در سرعت بزرگراه) گرما تولید می‌کند. این گرمای داخلی باید به هوا و سطح جاده منتقل شود. وقتی دمای هوا 40 درجه سانتیگراد است و آسفالت به‌مراتب داغ‌تر، لاستیک درست در لحظه‌ای که بیشترین گرما را تولید می‌کند، توانایی دفع آن را از دست می‌دهد. راهنمایی‌های ایمنی فدرال صریح است: گرمای تابستان و جاده‌های داغ به فرسایش لاستیک و افزایش احتمال خرابی کمک می‌کنند.

دمای سطح آسفالت چه می‌کند؟

مردم معمولاً دمای هوا را بررسی می‌کنند، اما دمای سطح جاده عددی است که اهمیت دارد. در یک بعدازظهر آفتابی، آسفالت می‌تواند بسیار داغ‌تر از دمای محیط باشد. اطلاعات ایمنی گرمایی سرویس ملی هواشناسی نشان می‌دهد که همین شاخص گرما که پارکینگ را برای کودک یا حیوان خانگی خطرناک می‌کند، بی‌صدا روی لاستیک‌ها نیز کار می‌کند.

کم‌بادی عامل اصلی است

گرما به تنهایی به ندرت یک لاستیک سالم را نابود می‌کند. ترکیب گرما و فشار کم باد است که خطرناک می‌شود. لاستیک کم‌باد با هر چرخش بیشتر خم می‌شود و خم شدن بیشتر یعنی تولید گرمای داخلی بیشتر. تحقیقات فدرال بدون ابهام است: کم‌بادی باعث افزایش گرما و عامل اصلی خرابی لاستیک است و این خرابی به شکل جدا شدن آج یا ترکیدن ناگهانی ظاهر می‌شود، نه نشتی آهسته.

اشتباه رایج در محاسبه فشار باد

دو اشتباه تکرار می‌شود. اولی باد کردن لاستیک تا عدد چاپ‌شده روی دیواره آن است که حداکثر مجاز است نه مقدار توصیه‌شده؛ عدد صحیح روی برچسب داخل چارچوب در راننده است. دومین اشتباه، بررسی فشار بلافاصله پس از رانندگی است. لاستیک‌ها در حین حرکت گرم شده و فشارشان بالا می‌رود، بنابراین عدد گرم نشان‌دهنده وضعیت واقعی نیست. فشار را اول صبح و قبل از رانندگی بیش از یک مایل چک کنید.

مقیاس مشکل شگفت‌آور است

مطالعه‌ای از اداره ملی ایمنی ترافیک بزرگراه (NHTSA) نشان داد که حدود ۱۲ درصد خودروهای سواری حداقل یک لاستیک با کم‌بادی ۲۵ درصد یا بیشتر دارند. این رقم یک خطای کوچک نیست؛ سهم قابل توجهی از ترافیک هر بزرگراه است و تخمین زده می‌شود خرابی لاستیک سالانه در حدود ۱۱,۰۰۰ تصادف نقش داشته باشد.

سن لاستیک به اندازه عمق آج اهمیت دارد

این واقعیتی است که بیشتر مردم را شگفت‌زده می‌کند. لاستیک صرف‌نظر از میزان استفاده، با گذشت زمان فرسوده می‌شود و یک لاستیک با آج فراوان می‌تواند به دلیل سن بالا از نظر ساختاری نامطمئن باشد. بسیاری از تولیدکنندگان و خودروسازان تعویض لاستیک را در شش تا ده سال، صرف‌نظر از ظاهر آن، توصیه می‌کنند. این موضوع برای خودروهایی که کم کار می‌کنند، خودرو دوم، RV، کامیون آخر هفته یا زاپاسی که هرگز استفاده نشده بسیار مهم است.

خواندن کد تاریخ تولید

هر لاستیک یک کد DOT روی دیواره دارد که به چهار رقم ختم می‌شود: هفته و سال ساخت. «۳۲۱۹» یعنی هفته سی‌ودوم سال ۲۰۱۹. منابع ایمنی لاستیک NHTSA نحوه خواندن این کد و سیستم رتبه‌بندی را توضیح می‌دهند و بررسی آن برای هر لاستیک حدود پانزده ثانیه طول می‌کشد.

چراغ هشدار دیرتر از آنچه فکر می‌کنید روشن می‌شود

از زمانی که استاندارد فدرال اجرایی شد، هر خودروی سبک جدید به سیستم پایش فشار باد لاستیک (TPMS) مجهز است و این سیستم‌ها واقعاً کمک کرده‌اند. اما اغلب به اشتباه به عنوان فشارسنج لحظه‌ای تفسیر می‌شوند. استاندارد فدرال حاکم بر این سیستم‌ها فقط زمانی هشدار می‌دهد که لاستیک به‌طور قابل توجهی کم‌باد باشد، یعنی یک لاستیک می‌تواند به‌طور معناداری کم‌باد باشد و در تمام طول مسیر گرمای اضافی تولید کند بدون اینکه چراغ هشدار روشن شود. چراغ TPMS روشن را باید یک مشکل فوری تلقی کرد، نه اولین نشانه آن.

وقتی ترکیدن لاستیک تقصیر راننده نیست

ترکیدن لاستیک در سرعت بزرگراه با کشش ناگهانی فرمان، صدای بلند و تمایل خودرو به تغییر خط همراه است. واکنش غیرمنتظره اما درست این است: به‌جای ترمز شدید، به‌تدریج پا را از روی گاز بردارید، فرمان را محکم نگه دارید، مستقیم بمانید و بگذارید خودرو کند شود و سپس به شانه جاده هدایت کنید.

روتین پنج‌دقیقه‌ای قبل از هر رانندگی تابستانی

فشار باد را سرد، مطابق برچسب چارچوب در، برای هر چهار لاستیک و زاپاس (که هیچ‌کس چک نمی‌کند و همانی است که به آن نیاز خواهید داشت) بررسی کنید. دیواره لاستیک‌ها را برای ترک، برآمدگی یا بریدگی نگاه کنید و دستتان را روی آج بکشید تا سایش ناموزون که نشانه مشکل تنظیم زاویه چرخ‌هاست را تشخیص دهید. کد تاریخ را یک بار بخوانید و یادداشت کنید تا سال بعد حدس نزنید. و در رانندگی طولانی در گرمای واقعی، در برابر وسوسه خالی کردن باد لاستیک‌هایی که هنگام گرم بودن فشار بالایی نشان می‌دهند مقاومت کنید؛ این افزایش فشار طبیعی است و خالی کردن آن پس از خنک شدن شما را با لاستیک کم‌باد رها می‌کند.

نگارنده

علیرضا مهاجرانی

نظرات (0)

فروشگاه اینترنتی لوازم یدکی یدکدون
تهران، میدان ونک، خیابان ونک، برج آینه ونک، واحد 705
مرکز تماس:
021 - 9101 76 78
شبکه های اجتماعی:
اینمادVerification Badgelogo-samandehi
حق ناشر©2026برای هوشمندسازان ساعد محفوظ است